Vitamine D-calculator: nmol/l omrekenen naar ng/ml en IE naar µg

Met de vitamine D-calculator reken je je labwaarde om van ng/ml naar nmol/l (en terug) en vitamine D-hoeveelheden van IE naar µg, per dag, week of maand. Hieronder vind je de tabel met normaalwaarden volgens de DGE en het Institute of Medicine, de maximale hoeveelheid van de EFSA en de formule waarmee studies de oplaaddosis berekenen.

Door Simon Gütter · Waarden volgens DGE, EFSA en IOM · Stand: november 2026 · gratis, zonder aanmelding, zonder opslag

Vitamine D-tabel: welke vitamine D-waarde is normaal?

Een vitamine D-waarde vanaf 50 nmol/l (20 ng/ml) geldt als voldoende, onder 30 nmol/l (12 ng/ml) als tekort. Gemeten wordt 25-OH-vitamine D in het bloed, de opslagvorm van de vitamine. Laboratoria geven de waarde op in nmol/l of ng/ml, daarom staan hier beide eenheden.

In Duitsland zit meer dan de helft van de volwassenen hieronder: in de RKI-studie DEGS1 (van het Duitse Robert Koch-Institut) had 61,6 procent minder dan 50 nmol/l, in de winter had een kwart minder dan 30 nmol/l [5].

Vitamine D-dosis berekenen: zo berekenen studies de oplaaddosis

Hoeveel vitamine D er bij een tekort nodig is, bepaalt de huisartsenpraktijk. In de vakliteratuur is er een vaak aangehaalde formule uit een klinische studie. We leggen die hier uit, zodat je kunt begrijpen hoe zulke hoeveelheden tot stand komen. De calculator hierboven rekent bewust niet met je persoonlijke gegevens.

Oplaaddosis volgens de formule van van Groningen

In een studie met 208 volwassenen met een tekort steeg de spiegel met 0,025 nmol/l per IE per kilogram lichaamsgewicht. Hieruit leidden de onderzoekers de formule af: dosis (IE) = 40 × (75 − spiegel in nmol/l) × lichaamsgewicht in kg [1]. Voorbeeld: bij 80 kg en 15 ng/ml (37,5 nmol/l) geeft de formule 40 × 37,5 × 80 = 120.000 IE, verdeeld over 8 weken ongeveer 2.140 IE per dag.

In de studie kregen alleen mensen met een tekort onder 50 nmol/l een oplaaddosis. De tabel laat zien wat de formule oplevert voor verschillende beginwaarden en gewichten.

Een waarde van 20 ng/ml (50 nmol/l) geldt al als voldoende. De laatste rij laat alleen zien wat de formule tot 75 nmol/l zou opleveren. De cijfers zijn rekenvoorbeelden uit de studie, geen advies voor jou.

Referentiewaarde daarna: waarom gewicht en BMI meetellen

Voor de periode daarna geldt de DGE-referentiewaarde van 20 µg (800 IE) per dag, wanneer de huid nauwelijks vitamine D aanmaakt [2]. Bij meer lichaamsvet stijgt de spiegel met dezelfde dosis minder. In een analyse van 17.614 volwassenen lagen mensen met overgewicht gemiddeld 8,0 nmol/l en mensen met obesitas 19,8 nmol/l lager. Voor een spiegel van 100 nmol/l waren gemiddeld 2.080 IE (normaal gewicht), 3.065 IE (overgewicht) en 5.473 IE per dag (obesitas) nodig. De onderzoekers leiden hieruit 1,5 keer zoveel af bij overgewicht en 2 tot 3 keer zoveel bij obesitas [3]. Het was een observationele studie uit een preventieprogramma. De EFSA-maximumhoeveelheid van 4.000 IE per dag blijft desondanks gelden.

Waarom het bij 4.000 IE ophoudt

De EFSA (de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid) stelde in 2023 voor volwassenen een veilige maximumhoeveelheid vast van 100 µg (4.000 IE) per dag. De basis was dat in twee studies vanaf 250 µg per dag een aanhoudend verhoogde uitscheiding van calcium in de urine optrad. Met een veiligheidsfactor van 2,5 leidde de EFSA hieruit de grens van 100 µg af [4]. Veel andere calculators mikken op 50 tot 100 ng/ml. Voor zulke waarden is er geen aangetoond extra voordeel, en het Institute of Medicine ziet waarden boven 125 nmol/l (50 ng/ml) als mogelijke reden tot zorg [6].

Hoeveel vitamine D per dag? Dosering voor volwassenen

Voor volwassenen noemt de DGE bij ontbrekende aanmaak in de huid een schattingswaarde van 800 IE (20 µg) vitamine D per dag. De gebruikelijke voeding levert hiervan slechts 80 tot 160 IE [2]. Van het voorjaar tot de herfst maakt de huid bij zon een groot deel zelf aan. In de winter is dat in Duitsland meestal niet genoeg.

• Voedingssupplementen: Het Bundesinstitut für Risikobewertung (het Duitse Federale Instituut voor Risicobeoordeling) adviseert hiervoor maximaal 20 µg (800 IE) per dagdosis [7]. Hoger gedoseerde middelen zijn geneesmiddelen of bedoeld voor inname onder medische begeleiding.
• Dagelijks in plaats van een stootdosis: Zeer grote eenmalige doses scoren in studies slecht. In een studie met 2.256 oudere vrouwen leidde een jaarlijkse eenmalige dosis van 500.000 IE, telkens in de herfst of winter gegeven gedurende 3 tot 5 jaar, tot meer valpartijen en botbreuken: 171 breuken in plaats van 135 in de placebogroep [8].
• Bij de maaltijd: Vitamine D is vetoplosbaar. In een studie steeg de spiegel duidelijk toen de deelnemers hun supplement bij de grootste maaltijd namen [9]. In een gerandomiseerde studie werd vitamine D op korte termijn iets beter opgenomen met een vetarme maaltijd dan op een lege maag of met veel vet, maar de spiegel na 30 en 90 dagen verschilde niet [10].

Overdosering van vitamine D: vanaf wanneer wordt het gevaarlijk?

Vitamine D wordt gevaarlijk als er gedurende lange tijd aanzienlijk meer dan 4.000 IE per dag wordt ingenomen. Dan hoopt zich te veel calcium op in het lichaam, een hypercalciëmie. Die kan botten verzwakken en nieren en hart beschadigen [11]. Alleen via voeding of door zon ontstaat geen overdosering, die komt vrijwel altijd door hooggedoseerde supplementen.

Hoeveelheden boven 4.000 IE per dag horen volgens de EFSA onder medische controle, met controle van vitamine D- en calciumwaarden [4]. Bij nierziekten, nierstenen, sarcoïdose of verhoogd calcium is vitamine D altijd een onderwerp voor de huisartsenpraktijk.

Veelgestelde vragen over de vitamine D-calculator en de inname

<iframe src="https://gesundefakten.com/embed/vitamin-d-rechner-nl.html" title="Vitamine D-calculator" width="100%" height="1000" style="border:0;max-width:1000px" loading="lazy"></iframe>
<p style="font-size:13px"><a href="https://gesundefakten.com/nl/gezondheidstools/vitamine-d-calculator/">Vitamine D-calculator</a> van gesundefakten.com</p>

Toelichting bij de gegevens en het gebruik

De vitamine D-calculator is een puur eenhedenomrekenaar (ng/ml en nmol/l, IE en µg, dag, week en maand). Hij verwerkt geen persoonlijke gezondheidsgegevens, beoordeelt geen labwaarden en geeft geen doseringsadvies. Hij is geen medisch hulpmiddel. De teksten en tabellen op deze pagina vatten gepubliceerde richtlijnen en studies samen (DGE, EFSA 2023, Institute of Medicine 2011, van Groningen et al. 2010, Ekwaru et al. 2014). Ze dienen ter algemene informatie en vervangen geen medisch onderzoek, diagnose of advies. Of en hoeveel vitamine D je inneemt, bespreek je met je huisartsenpraktijk. Je invoer blijft in je browser en wordt niet opgeslagen of verzonden. Stand van de bronnen: november 2026.

Bronnen

1. van Groningen L, Opdenoordt S, van Sorge A et al.: Cholecalciferol loading dose guideline for vitamin D-deficient adults. Eur J Endocrinol 2010. PubMed 20139241. DOI: 10.1530/EJE-09-0932.
2. Deutsche Gesellschaft für Ernährung: Referenzwerte Vitamin D. dge.de.
3. Ekwaru JP, Zwicker JD, Holick MF et al.: The importance of body weight for the dose response relationship of oral vitamin D supplementation and serum 25-hydroxyvitamin D in healthy volunteers. PLoS One 2014. PubMed 25372709. DOI: 10.1371/journal.pone.0111265.
4. EFSA Panel on Nutrition, Novel Foods and Food Allergens: Scientific opinion on the tolerable upper intake level for vitamin D. EFSA J 2023. PubMed 37560437. DOI: 10.2903/j.efsa.2023.8145.
5. Rabenberg M, Scheidt-Nave C, Busch MA et al.: Vitamin D status among adults in Germany – results from the German Health Interview and Examination Survey for Adults (DEGS1). BMC Public Health 2015. PubMed 26162848. DOI: 10.1186/s12889-015-2016-7.
6. Ross AC, Manson JE, Abrams SA et al.: The 2011 report on dietary reference intakes for calcium and vitamin D from the Institute of Medicine: what clinicians need to know. J Clin Endocrinol Metab 2011. PubMed 21118827. DOI: 10.1210/jc.2010-2704.
7. Bundesinstitut für Risikobewertung: Höchstmengenvorschläge für Vitamin D in Lebensmitteln inklusive Nahrungsergänzungsmitteln. bfr.bund.de.
8. Sanders KM, Stuart AL, Williamson EJ et al.: Annual high-dose oral vitamin D and falls and fractures in older women: a randomized controlled trial. JAMA 2010. PubMed 20460620. DOI: 10.1001/jama.2010.594.
9. Mulligan GB, Licata A: Taking vitamin D with the largest meal improves absorption and results in higher serum levels of 25-hydroxyvitamin D. J Bone Miner Res 2010. PubMed 20200983. DOI: 10.1002/jbmr.67.
10. Dawson-Hughes B, Harris SS, Lichtenstein AH et al.: Meal conditions affect the absorption of supplemental vitamin D3 but not the plasma 25-hydroxyvitamin D response to supplementation. J Bone Miner Res 2013. PubMed 23427007. DOI: 10.1002/jbmr.1896.
11. NHS: Vitamin D. nhs.uk.
12. Demay MB, Pittas AG, Bikle DD et al.: Vitamin D for the Prevention of Disease: An Endocrine Society Clinical Practice Guideline. J Clin Endocrinol Metab 2024. PubMed 38828931. DOI: 10.1210/clinem/dgae290.